علت خواب زیاد در کودکان: نشانه‌ها و راهکار + عوارض خواب زیاد

1. بیدار ماندن تا دیروقت اصلی‌ترین علت خواب زیاد در کودکان

الگوی نادرست خواب در کودکان باعث به‌هم‌خوردن نظم طبیعی خواب و بیداری و افزایش خواب‌آلودگی و خواب زیاد در آنها می‌شود.

وقتی کودکان تا دیر وقت بیدار می‌مانند، خواب شبانه کافی و باکیفیت ندارند و بدن آن‌ها برای جبران کمبود خواب، نیاز به خواب طولانی‌تر در طول روز پیدا می‌کند.

2. بی‌خوابی علت خواب زیاد کودکان

یک علت خواب زیاد در کودکان چیست؟ بی‌خوابی! بی‌خوابی یا اختلال خواب در کودکان باعث می‌شود که کودک شب‌ها خواب کافی و عمیق نداشته و بدن او برای جبران این کمبود، نیاز به خواب طولانی‌تر در طول روز پیدا کند. در نتیجه، کودک دچار خواب‌آلودگی مداوم و خواب زیاد می‌شود که نشانه‌ای از اختلال در الگوی طبیعی خواب است.

3. آپنه خواب یک علت خواب زیاد در کودکان

علت خواب زیاد کودکان چیست؟ یکی از دلایل بی‌خوابی در کودکان می‌تواند آینه خواب باشد. آپنه خواب باعث می‌شود کودک در طول شب بارها از خواب بیدار شود و خواب کافی و باکیفیت نداشته باشد.

بنابراین، بدن او برای جبران این کمبود به خواب طولانی‌تر نیاز پیدا می‌کند. به همین دلیل، خستگی مداوم و افزایش خواب روزانه در کودکان می‌تواند نشانه‌ای از آپنه خواب باشد.

4. آسم و سایر بیماری‌های مزمن مهمترین علت خواب زیاد در کودکان

برخی از بیماری‌های مزمن و آسم می‌توانند باعث خستگی مداوم کودکان شوند. اما چرا؟ چون مشکلات تنفسی، التهاب، درد مفاصل یا کمبود هورمون‌ها و اکسیژن بدن، انرژی کودک را کاهش می‌دهند.

به همین دلیل، بدن برای جبران این کمبود انرژی، نیاز به خواب طولانی‌تر پیدا می‌کند و کودک دچار خواب زیاد می‌شود. بنابراین، داشتن بیماری آسم و برخی از بیماری‌های مزمن یک علت خواب زیاد در کودکان است.

5. عوارض داروها از مهمترین علت خواب آلودگی زیاد در کودکان

یک علت خواب آلودگی ناگهانی در کودکان عوارض داروها است. برخی داروها می‌توانند باعث خواب‌آلودگی یا اختلال در چرخه خواب کودک شوند.

به‌عنوان مثال، آنتی‌هیستامین‌ها ممکن است کودک را بیش‌ازحد خواب‌آلود کنند و محرک‌های ADHD باعث سخت‌تر به خواب رفتن یا بیدار ماندن در طول شب می‌شوند. در نتیجه، این اثرات دارویی می‌توانند منجر به افزایش نیاز بدن به خواب و خواب زیاد در طول روز شوند.

6. کم خونی یک علت خواب زیاد در کودکان

کمبود اکسیژن و ضعف باعث می‌شود کودک برای جبران انرژی از دست‌رفته، نیاز به خواب طولانی‌تر داشته باشد.

یکی از چالش های کم خونی در کودکان احساس ضعف و خواب آلودگی است. در کودکان، کم‌خونی باعث می‌شود گلبول‌های قرمز و هموگلوبین خون کاهش یابد و اکسیژن کافی به بافت‌ها و مغز نرسد. در نتیجه، بدن انرژی کمتری دارد و کودک همیشه خسته و خواب‌آلود می‌شود. بنابراین، کم خونی یک علت خواب زیاد در کودکان است.

7. ویروس اپشتین بار

علت خواب زیاد کودکان چیست؟ یکی از این علت‌ها می‌تواند وجود ویروس اپشتین بار باشد. ویروس اپشتین-بار باعث خستگی شدید در کودکان می‌شود، زیرا بدن آنها برای مقابله با عفونت و بازسازی انرژی به خواب طولانی نیاز دارد.

به همین دلیل، کودکان مبتلا به این ویروس ممکن است همیشه خواب‌آلود باشند و در طول روز نیاز بیشتری به استراحت داشته باشند.

8. افسردگی یک علت خواب آلودگی زیاد در کودکان

افسردگی با تغییرات در خلق‌و‌خو، انرژی ذهنی و جسمی همراه است که نیاز بدن کودک به خواب را افزایش می‌دهد.

یک علت خواب زیاد در کودکان می‌تواند افسردگی باشد. افسردگی در کودکان می‌تواند چرخه طبیعی خواب و بیداری کودک را مختل کند و باعث احساس خستگی و خواب‌آلودگی بیش از حد او در طول روز شود.

9. اضطراب و مشکلات سلامت روان

یک علت خواب زیاد در کودک 8 ساله و بزرگتر می‌تواند اضطراب و مشکلات سلامت روان باشد. اضطراب و مشکلات سلامت روان می‌توانند باعث خستگی و اختلال در ریتم طبیعی خواب کودکان شوند.

این به خاطر آن است که استرس و نگرانی‌های مداوم انرژی بدن را مصرف می‌کند و کیفیت خواب شبانه کودک را کاهش می‌دهد. در نتیجه، کودکان برای جبران کمبود انرژی و رفع خستگی، به خواب طولانی‌تر در طول روز نیاز خواهند داشت.

10. نارکولپسی یا حمله خواب یک علت خواب زیاد در کودکان

نارکولپسی باعث می‌شود کودک در طول روز به‌طور غیرقابل‌کنترل خواب‌آلود شود و بارها ناگهان به خواب برود، زیرا مغزش نمی‌تواند زمان مناسب خواب و بیداری را تنظیم کند.

بنابراین، این اختلال مزمن باعث می‌شود کودک برای جبران انرژی از دست‌رفته خود نیاز به خواب طولانی‌تر داشته باشد. در نتیجه، نارکولپسی می‌تواند یک علت خواب زیاد در کودکان باشد.

11. بیماری قلبی یا سرطان

بیماری‌های جدی مانند اختلالات قلبی یا برخی سرطان‌ها می‌توانند یک علت خواب آلودگی ناگهانی در کودکان بوده و انرژی بدن کودک را به‌شدت کاهش دهند و باعث خستگی شدید او شوند.

دلیل آن هم این است که بدن کودک برای عملکرد طبیعی با کمبود اکسیژن یا منابع سلولی مواجه است. در نتیجه، کودک برای جبران این کمبود انرژی، نیاز به خواب طولانی‌تر دارد و دچار خواب زیاد می‌شود.

12. مننژیت علت خواب زیاد کودکان

مننژیت باعث التهاب غشاهای محافظ مغز و نخاع می‌شود. در نتیجه، بدن کودک انرژی زیادی را برای مقابله با عفونت و التهاب مصرف می‌کند، که این امر منجر به خستگی شدید و خواب‌آلودگی می‌شود.

به همین دلیل، کودکان مبتلا معمولاً بی‌حالی دارند، کمتر فعال هستند و برای جبران انرژی از دست‌رفته نیاز به خواب طولانی‌تری دارند. بنابراین، مننژیت یک علت خواب زیاد در کودکان است.

13. تب موثر در خواب‌آلودگی کودک

علت خواب زیاد کودک در سرماخوردگی و مریضی‌های دیگر تب بالا است. تب باعث می‌شود بدن کودک انرژی زیادی را برای مبارزه با عفونت‌های ویروسی صرف کند. در نتیجه، کودک احساس خستگی شدید و بی‌حالی می‌کند.

به همین دلیل، کودکان معمولاً مدت طولانی در رختخواب می‌مانند، فعالیت‌های بدنی خود را محدود می‌کنند و برای جبران انرژی از دست‌رفته به خواب بیشتر نیاز دارند.

14. کم‌کاری تیروئید مهمترین علت خواب زیاد در کودکان

کودکان مبتلا به کم کاری تیروئید معمولاً نیاز بیشتری به خواب دارند و برای جبران کمبود انرژی، زمان خوابشان طولانی‌تر می‌شود.

مشکل کم‌کاری تیروئید یک علت خواب زیاد در کودکان است. کم کاری تیروئید باعث کاهش تولید هورمون‌های تیروئید می‌شود. در نتیجه، متابولیسم بدن کودک کند می‌شود، که انرژی کودک را کاهش داده و احساس خستگی و بی‌حالی شدیدی در او ایجاد می‌کند.

15. فاکتورهای روانی و عاطفی

اختلالات روانی و عاطفی مانند افسردگی و اضطراب می‌توانند انرژی کودک را کاهش داده و باعث خستگی شدیدش شوند، به‌طوری که برخی کودکان تمایل به خوابیدن مداوم پیدا می‌کنند.

این شرایط با اختلال در تمرکز و بی‌علاقگی به فعالیت‌ها هم همراه است و بدن کودک برای جبران کمبود انرژی، نیاز به خواب طولانی‌تر پیدا می‌کند. بنابراین، اختلالات روانی و عاطفی علت خواب زیاد در کودک 8 ساله و بزرگتر است.

16. تغذیه و فعالیت بدنی و تاثیر آن بر خواب کودک

کودکانی که روزانه فرصت بازی و تخلیه انرژی دارند، استرس کمتری تجربه کرده و الگوی خواب سالم‌تر و خواب کافی‌تری خواهند داشت.

کمبود مواد مغذی مانند آهن و ویتامین D می‌توانند باعث خستگی مزمن در کودک شوند که یک علت خواب زیاد در کودکان هم هستند. اما فعالیت بدنی منظم و بازی‌های پرتحرک انرژی کودک را تخلیه کرده و ساعت زیستی بدن او را تنظیم می‌کند.

17. نقش احساسات در خواب زیاد کودک

احساسات منفی مانند ترس، طردشدگی یا اضطراب می‌توانند کودک را وادار کنند تا برای فرار از این احساسات به خواب پناه ببرد.

با این وجود، ایجاد امنیت روانی و گفت‌وگوی حمایتی والدین با کودک به او کمک می‌کند تا بدون پنهان کردن احساساتش آرامش واقعی پیدا کرده و خواب طبیعی‌تری داشته باشد.

18. نقش استقلال در تنظیم خواب کودک

کودکانی که فرصت رشد استقلال و تصمیم‌گیری دارند، احساس کنترل بیشتری روی بدن و زمان خواب خود پیدا می‌کنند و الگوی خواب متعادلی دارند.

برعکس، وابستگی شدید یا حس ناتوانی می‌تواند ریتم طبیعی خواب کودک را مختل کرده و باعث خواب نامنظم یا بیش از حد شود. بنابراین، وابستگی عاطفی یا حس ناتوانی و درماندگی می‌تواند یک علت خواب زیاد در کودکان باشد.

خواب زیاد کودک نشانه چیست؟ علت خواب زیاد نوزادان

آیا می‌دانید خواب زیاد کودک نشانه چیست؟ علت خواب زیاد کودک دو ساله و نوزادان به غیر از علت‌هایی که در بخش قبل گفتیم، می‌تواند حاکی از این نشانه‌ها باشد:

• جهش رشد: در دوره‌های رشد سریع، بدن کودک برای حمایت از تکامل نیاز به انرژی بیشتری دارد و این می‌تواند باعث افزایش خواب و چرت‌های بیشتر شود.
• زردی: یک علت خواب زیاد در کودکان زردی است. در نوزادان، زردی می‌تواند باعث بی‌حالی و خواب‌آلودگی بیش از حد شود، زیرا سیستم عصبی و انرژی بدنشان را تحت‌تأثیر قرار می‌دهد.
• عفونت یا بیماری: عفونت‌ها بدن را وادار می‌کنند تا انرژی بیشتری برای مبارزه با بیماری صرف کند، که نتیجه آن خستگی و افزایش خواب در کودک است.
• قند خون پایین: کاهش سطح قند خون در کودکان باعث کمبود انرژی در سلول‌ها شده و می‌تواند منجر به خستگی و خواب‌آلودگی شود.
• شیر ناکافی: اگر نوزاد به اندازه کافی شیر دریافت نکند، انرژی لازم برای بیداری و فعالیت را ندارد و ممکن است بیشتر از حد معمول بخوابد.
• واکسیناسیون: پس از واکسیناسیون، برخی نوزادان ممکن است به‌طور موقت بیشتر بخوابند یا بی‌حال شوند، زیرا بدن در حال دادن پاسخ ایمنی به واکسن است.

آیا خواب زیاد نوزاد خطرناک است؟

خواب زیاد نوزاد می‌تواند خطرناک باشد، زیرا باعث کاهش هوشیاری و افزایش احتمال مشکلاتی مانند افسردگی یا اضافه‌وزن او در آینده می‌شود.

با این حال، معمولاً این خواب بیش از حد ناشی از بیماری‌های زمینه‌ای است. بنابراین، برای پیشگیری از خطرات آن، ابتدا باید علت خواب زیاد در کودکان را شناسایی را کنید.

خواب نرمال کودک چقدر باید باشد؟

نوزادان و کودکان در بازه‌های سنی مختلف به حداقل زمان خواب متفاوت نیاز دارند که در این جدول بر اساس رده سنی آنها را آورده‌ایم:

کمبود ویتامین و علت خواب زیاد در کودکان: کمبود چه ویتامینی باعث خواب‌آلودگی می‌شود؟

مقدار کم ویتامین‌های B6، B12 و D می‌تواند باعث خواب‌آلودگی و خستگی در کودکان شده و یک علت خواب زیاد در کودکان باشد. اما دلیل آن چیست؟

ویتامین B6 به تولید ملاتونین کمک می‌کند و نقش مهمی در تنظیم چرخه خواب دارد. همچنین، کمبود ویتامین B12 باعث کاهش انرژی و ایجاد خستگی و بی‌حالی کودک می‌شود.

علاوه بر این، ویتامین D در ساخت ملاتونین مؤثر است و کمبود آن می‌تواند کیفیت و میزان خواب کودک را مختل کند. پس همانطور که می‌بینید، کمبود این ویتامین‌ها می‌توانند نقش مهمی در خواب آلودگی کودکان داشته باشند.

علت خواب آلودگی ناگهانی در کودکان چیست؟

خواب‌آلودگی ناگهانی در کودکان می‌تواند ناشی از نارکولپسی باشد، یک اختلال مزمن خواب که باعث خواب‌آلودگی شدید در طول روز و خواب ناگهانی می‌شود.

این بیماری معمولاً به‌دلیل کاهش ماده شیمیایی هیپوکرتین در مغز ایجاد می‌شود و می‌تواند با از دست دادن کنترل عضلات، فلج خواب و توهمات همراه باشد.

به این صورت، کودکان مبتلا به نارکولپسی ممکن است در کلاس به خواب بروند و تمرکز و یادگیری‌شان کاهش یابد. با این حال، این عارضه با دارو، مشاوره و اصلاح عادات خواب قابل مدیریت است.

عوارض خواب زیاد کودکان

خواب زیاد در کودکان می‌تواند باعث کاهش تمرکز، افت عملکرد تحصیلی، افزایش خطر چاقی و مشکلات خلقی مانند افسردگی شود، زیرا ریتم طبیعی خواب و فعالیت روزانه به‌هم می‌خورد.

همچنین، خواب طولانی و غیرطبیعی ممکن است نشانه‌ای از بیماری‌های زمینه‌ای باشد که نیاز به بررسی پزشکی دارند. برای همین هم مهم است که اول علت خواب زیاد در کودکان را شناسایی کرده و برای برطرف کردن آن تلاش کنید.

خواب زیاد و چاقی

در کودکان خواب زیاد می‌تواند با اختلال در ریتم طبیعی بدن و هورمون‌های تنظیم‌کننده اشتها، مانند لپتین و گرلین، باعث افزایش وزن و چاقی آنها شود.

این یکی از مهم‌ترین عوارض خواب زیاد است، زیرا چاقی در کودکان می‌تواند سلامت جسمی و روانی آن‌ها را به‌طور جدی تحت تأثیر قرار دهد.

درمان خواب زیاد کودکان

اگر کودک شما خواب زیادی دارد، داروها می‌توانند کمک کننده باشند. البته حتما در نطر داشته باشید در این خصوص باید با پزشک اطفال مشورت شود و سرخود دارو دادن به کودک می‌تواند عوارض جبران ناپذیری به همراه داشته باشد. داروهای محرک مانند آمفتامین‌ها، ریتالین یا مدافینیل می‌توانند به حفظ هوشیاری و کاهش خواب‌آلودگی کمک کنند.

همچنین، از فعالیت تا دیر وقت خودداری کنید و  برنامه خواب کودک را منظم کنید. تنظیم یک روال خواب مناسب در اکثر مواقع مشکل خواب کودکان را برطرف می‌نماید.

یکی دیگر از علت خواب زیاد در کودکان الگوی غذایی نامناسب در کودکان است که باید اصلاح گرددتا بتوانید روش درمان را به طور موثرتری اعمال کنید.

باورهای رایج در خصوص علت خواب زیاد در کودکان

یکی از باورهای رایج در مورد علت خواب زیاد کودک سه ساله و بزرگتر این است که این مشکل صرفاً به تنبلی یا علاقه به استراحت در کودک مرتبط است. اما در واقع، این مشکل می‌تواند ناشی از کم‌خوابی شبانه، اختلالات خواب، بیماری‌های مزمن یا مشکلات روانی باشد.

بنابراین، این تصور غلط باعث می‌شود تا والدین گاهی نیاز به بررسی پزشکی و اصلاح سبک زندگی کودک را نادیده بگیرند.

مقایسه خواب زیاد کودکان با اختلالات دیگر

اگر می‌خواهید به طور مختصر و خیلی سریع علت خواب زیاد در کودکان و علائم آن را بررسی کنید، بد نیست که به به جدول زیر نگاهی بیندازید.

برای خواب زیاد کودک چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

در صورتی که در مورد علت خواب زیاد کودک یک ساله یا بزرگتر خود نگران هستید، حتما به نشانه‌های آن توجه کرده و در صورت لزوم به پزشک مراجعه کنید.

برای مثال، اگر کودک شما خستگی شدید و خواب‌آلودگی غیرطبیعی دارد و همراه با علائمی مانند غش کردن، تب بالا، تنگی نفس، خروپف شدید با توقف تنفس، کاهش وزن بی‌دلیل یا سردرد و استفراغ صبحگاهی باشد، باید سریعاً به پزشک مراجعه کنید.

همچنین، اگر این خستگی و خواب‌آلودگی بیش از یک یا دو هفته ادامه پیدا کند، حتی بدون سایر علائم، بررسی پزشکی ضروری است.

سوالات متداول در خصوص علت خواب زیاد در کودکان

در رابطه با علت خواب زیاد در کودکان شاید شما این سوالات را داشته باشید:

علت خواب زیاد کودکان چیست؟

بیدار ماندن تا دیر وقت، بی‌خوابی، آینه خواب، مشکلات روانی مثل افسردگی و بیماری‌های مزمن مثل آسم می‌توانند علت خواب آلودگی زیاد در کودکان باشند.

خواب آلودگی زیاد نشانه چه بیماری است؟

خواب‌آلودگی زیاد در کودکان می‌تواند نشانه بیماری‌هایی مانند نارکولپسی، آپنه خواب، کم‌کاری تیروئید، کم‌خونی، عفونت‌های ویروسی یا اختلالات روانی مانند افسردگی و اضطراب باشد.

علت خواب زیاد در کودک 8 ساله چیست؟

کم‌خوابی شبانه جبران نشده، کم‌کاری تیروئید، کم‌خونی، آپنه خواب، عفونت‌های ویروسی یا مشکلات روانی مانند اضطراب و افسردگی می‌تواند علت خواب زیاد در کودکان ۸ ساله باشد. این شرایط باعث می‌شوند که بدن کودک انرژی کافی نداشته باشد و برای جبران آن نیاز به خواب طولانی‌تر پیدا کند.

منبع: webmd