بهترین سن گرفتن پستانک از کودک: بهترین زمان گرفتن پستانک + راهکار
بهترین سن گرفتن پستانک از کودکان چه سنی است؟ بهترین زمان از پستانک گرفتن کودک حدود ۶ تا ۷ ماهگی است و حتماً باید آن را قبل از ۴ سالگی انجام دهید تا خطر آسیبهای دهان و دندان به حداقل برسد. اگر اجازه دهید کودکتان به پستانک عادت کند، این کار میتواند به رشد نادرست فک و کج شدن دندانهایش منجر شود و اصلاح آن در آینده زمانبر خواهد بود.
اما آیا میدانید که چطور باید این کار را انجام دهید؟ گاهی اوقات، ممکن است کودک به پستانک خیلی عادت کرده باشد و جدا کردن پستانک از او سخت باشد. اما نگران نباشید! ما در این مقاله از وبلاگ مامانی نو از دیدگاه خانم کوثر یاوری روانشناس کودک، به شما سن مناسب ترک پستانک و راههای انجام آن را آموزش خواهیم داد.
بهترین سن گرفتن پستانک از نوزادان و کودکان چه سنی است؟
۶ تا ۷ ماهگی بهترین سن گرفتن پستانک از نوزاد و کودکان است، چون در این سن کودک هنوز وابستگی عاطفی به پستانک پیدا نکرده و کنار گذاشتن آن آسانتر است.
اما اگر این کار را به بعد از ۹ ماهگی موکول کنید، وابستگی کودک به پستانک بیشتر میشود. بنابراین، بهتر است با نظر پزشک و بهصورت برنامهریزیشده برای این کار اقدام کنید تا کودک راحتتر این عادت را ترک کند.
اگر میخواهید پستانک را از کودک خود بگیرید، بهترین زمان برای این کار حدود ۶ تا ۷ ماهگی است. در این سن کودک هنوز وابستگی عاطفی زیادی به پستانک ندارد و کنار گذاشتن آن راحتتر است. اما استفاده طولانیمدت از پستانک بعد از ۲ سالگی میتواند باعث مشکلات دندانی، رشد نادرست فک، اختلال گفتاری و حتی عفونت گوش شود. بنابراین، رعایت سن مناسب ترک پستانک اهمیت زیادی دارد. برای ترک پستانک میتوانید از روشهایی مثل جایگزینی با وسایل آرامشبخش، محدود کردن استفاده، تعیین زمانهای بدون پستانک، روش بوقلمون سرد، تلخ کردن پستانک، استفاده از قصه و داستان و تشویق مثبت کودک استفاده کنید تا وابستگی او به تدریج کاهش یابد.

راحتترین زمان برای گرفتن پستانک از نوزاد
بعد از ۹ ماهگی وابستگی کودک به پستانک بیشتر میشود و معمولاً باید انتظار مقاومت و سختی بیشتری در ترک پستانک از کودک داشته باشید.
تجربیات از پستانک گرفتن از نوزاد نشان میدهند که ۶ تا ۷ ماهگی راحتترین زمان برای این کار است. اما چرا؟ چون در این سن هنوز کودک وابستگی زیادی به پستانک ندارد و میتواند راحتتر آن را کنار بگذارد.
چرا باید پستانک را از کودک بگیریم؟
استفاده طولانیمدت از پستانک میتواند به رشد دندانها و حرکت طبیعی زبان نوزاد آسیب بزند و باعث تأخیر یا اختلال در پیشرفت گفتاری کودک شود. بنابراین، اگر رشد درست گفتار و شکلگیری سالم شخصیت کودکتان برایتان مهم است، باید در بهترین سن گرفتن پستانک این وسیله را از او بگیرید.
عوارض استفاده مداوم کودک از پستانک
ماندن طولانی پستانک در دهان، حرکت طبیعی زبان و لبهای کودک را محدود میکند و میتواند باعث تأخیر یا اختلال در رشد گفتار شود.
اگر کودک بهطور مداوم از پستانک استفاده کند، پس از حدود ۶ ماهگی، احتمال ابتلا به عفونت گوش میانی در او افزایش پیدا میکند. علت این مسئله هم تغییر فشار در گوش به دلیل مکیدن مداوم است که میتواند مانع تخلیه صحیح مایعات شده و زمینه را برای رشد باکتریها فراهم کند.
علاوه بر این، استفاده طولانیمدت از پستانک پس از ۲ سالگی میتواند روی رشد فک و دندانهای کودک اثر بگذارد و باعث ناهماهنگی دندانها، بیرون زدگی دندانهای جلو و تغییر شکل سقف دهان شود.
بنابراین، این تغییرات نه تنها سلامت دهان را تحت تأثیر قرار میدهد، بلکه میتواند نحوه صحبت کردن کودک را نیز مختل کند و در بلندمدت نیاز به اصلاحات دندانپزشکی و ارتودنسی را ایجاد کند. در نتیجه، کنترل زمان استفاده و ترک به موقع پستانک برای سلامت گوش و دهان کودک بسیار مهم است. اما دقیقا نحوه گرفتن پستانک از کودک چگونه است؟
استفاده مداوم از پستانک بعد از حدود دو سالگی میتواند تأثیر منفی قابلتوجهی روی دندانها و دهان کودک داشته باشد. این عادت باعث میشود دندانهای جلو بالا و پایین به هم نرسند و مشکلاتی مثل «Open bite» یا کراسبایت ایجاد شود. همچنین رشد طولانی فک تحت تأثیر قرار گرفته و فرم دهان ممکن است کج شود. همچنین، تغییرات ناشی از پستانک میتواند حرکت طبیعی زبان و لبها را محدود کرده و گفتار کودک را مختل کند.

نحوه گرفتن پستانک از کودک و راهکار طلایی آن
اگر شما هم به بهترین سن گرفتن پستانک برسید، شاید ندانید که چطور این کار را انجام دهید. برای همین هم ما راهکارهای زیر را برای گرفتن پستانک از کودک در اختیارتان قرار خواهیم داد.
- جایگزین نمودن پستانک با وسایل دیگر
- روش بوقلمون سرد
- استفاده از وسایل آرامشبخش دیگر
- محدود کردن استفاده از پستانک
1. جایگزین نمودن پستانک با وسایل دیگر
اگر کودک شما یکسال یا بزرگتر است، میتوانید بهتدریج پستانک را با وسایل آرامشبخش دیگری جایگزین کنید. برای مثال، یکی از راه های گرفتن پستانک از کودک دو ساله دادن وسایلی مثل پتوی کوچک، عروسک مورد علاقه یا یک پارچه نرم و لطیف به او است؛ این وسایل میتوانند حس امنیت و آرامش مشابهی به کودک بدهند.
2. روش بوقلمون سرد
در بهترین سن گرفتن پستانک، یکی از روشهای مؤثر، روش «بوقلمون سرد» است. در این روش، شما پستانک را بهطور کامل و ناگهانی از دسترس کودک خارج میکنید و دیگر به او اجازه استفاده از آن را نمیدهید.
طبیعی است که در روزهای اول کودک بیقراری کند، گریه کند و حتی مقاومت نشان دهد، زیرا او به این وسیله آرامشبخش عادت کرده است.
در این مرحله، نقش والدین بسیار مهم است: با حواسپرت کردن کودک، پیشنهاد اسباببازیها یا فعالیتهای جذاب و آرامشبخش، میتوانید او را از فکر پستانک دور کنید. با گذشت چند روز و تکرار این روند، وابستگی کودک کاهش مییابد و کمکم میآموزد بدون پستانک آرام شود.

3. استفاده از وسایل آرامشبخش دیگر
در بهترین سن گرفتن پستانک، یکی از روشهای مؤثر جایگزینی آن با وسایل آرامشبخش دیگر است. برای مثال، شما میتوانید به جای پستانک از گهواره مناسب، عروسک نرم، پتوی کوچک یا پخش موسیقی ملایم و آرامشبخش استفاده کنید.
این وسایل به کودک حس امنیت و آرامش میدهند و به او کمک میکنند بدون پستانک هم آرام بماند، به خصوص هنگام خواب یا در مواقعی که مضطرب یا ناراحت است.
4. محدود کردن استفاده از پستانک
برای محدود کردن استفاده کودک از پستانک، میتوانید به او آموزش دهید که از پستانک تنها در زمانهای مشخص، مانند خواب شب استفاده کند. البته نباید برای آرام کردن کودک فقط همچنین، در طول روز، به جای دادن پستانک، حواس او را با بازی، گفتگو یا وسایل آرامشبخش دیگر پرت کنید تا وابستگیاش به آن کاهش یابد.
این روش به کودک کمک میکند تا به تدریج یاد بگیرد که برای آرامش و کنترل هیجانات همیشه به پستانک نیاز ندارد و میتواند بدون آن احساس امنیت کند. بنابراین، با تکرار این روند، کودک عادت میکند که در مواقع عادی از پستانک استفاده نکند و تنها در زمانهای ضروری سراغ آن برود.

5. زمانهای «بدون پستانک» تعیین کنید
بهتر است ابتدا مدت این زمانها کوتاه، حدود ۳۰ دقیقه باشد و با استفاده از بازی یا فعالیتهای جایگزین، حواس کودک را پرت کنید.
از پستانک گرفتن کودک دو ساله نیاز به زمانی دارد که شما به او پستانک ندهید. برای مثال، میتوانید زمانهای مشخصی به نام «زمانهای بدون پستانک» تعیین کنید، مانند نیم ساعت قبل از ظهر یا بعد از خواب ظهر. همچنین، به کودک با زبان ساده توضیح دهید که در این زمانها نباید از پستانک استفاده کند.
علاوه بر این، در این اوقات، حواس کودک را با بازی، کتاب خواندن یا اسباببازیهای مورد علاقهاش پرت کنید تا کمتر به پستانک فکر کند. در نتیجه، با تکرار این روند روزانه و افزایش تدریجی مدت زمان «بدون پستانک»، کودک به آرامی یاد میگیرد که میتواند بدون پستانک هم آرام باشد و وابستگی او به تدریج کاهش مییابد.
6. درباره کودک نوپای خود حرفهای مثبت بزنید
در بهترین سن گرفتن پستانک، یکی از روشهای مؤثر، صحبت کردن درباره موفقیتهای کودک در استفاده نکردن از پستانک با صدای آهسته و مثبت است. شما میتوانید این گفتگوها را با عروسکها، پتوی مورد علاقه یا سایر وسایل آرامشبخش کودک انجام دهید، طوری که کودک احساس کند دیگران نیز به موفقیت او توجه دارند.
بنابراین، کودک باور میکند که میتواند بدون پستانک خوشحال و موفق باشد و انگیزه بیشتری برای ادامه مسیر ترک پستانک پیدا میکند.

7. استفاده از قصه و داستانهای خیالی
در بهترین زمان گرفتن پستانک از کودک، استفاده از قصهها و داستانهای خیالی میتواند یک ابزار بسیار مؤثر باشد. شما میتوانید داستانهایی تعریف کنید درباره شخصیتهای کودکانه یا حیوانات بامزه که قبلاً از پستانک استفاده میکردند اما تصمیم گرفتهاند آن را کنار بگذارند.
با تعریف چنین داستانهایی، کودک میبیند که ترک پستانک نه تنها ممکن است، بلکه میتواند تجربهای سرگرمکننده و مثبت باشد. همچنین، این روش باعث میشود کودک به جای مقاومت، به تدریج خودش علاقهمند شود که پستانک را کنار بگذارد و جایگزینهای جذاب و آرامشبخش پیدا کند.
8. نگویید که پستانک را به نوزاد دیگری میدهید
در بهترین سن گرفتن پستانک از کودک، یکی از نکات مهم این است که هرگز به او نگویید پستانک را به کودک دیگری میدهید. این کار میتواند حس حسادت، رقابت و ناراحتی در کودک ایجاد کند و تجربه ترک پستانک را برای او منفی و استرسزا کند. یا حتی هیچ گاه از تلخ کردن پستانک استفاده ننمایید.
به جای این روش، میتوانید از داستانها یا توضیحهای خلاقانه و مثبت استفاده کنید، مثلاً به کودک بگویید پستانکها برای فرستادن به سانتا یا ساختن یک زمین بازی بزرگ برای دیگر کودکان جمعآوری میشوند. با این روش کودک احساس میکند در یک ماجراجویی سرگرمکننده شرکت دارد و ترک پستانک برای او تجربهای مثبت و هیجانانگیز باشد.
9. انتخاب یک روز خاص برای از پستانک گرفتن کودک
در نحوه گرفتن پستانک از کودک، بهتر است یک روز خاص و ویژه را به عنوان «روز ترک پستانک» انتخاب کنید. این کار به کودک کمک میکند بداند دقیقا چه زمانی قرار است پستانک را کنار بگذارد و او را برای این تغییر آماده کند)
برای ایجاد هیجان و انگیزه بیشتر هم میتوانید فعالیتهای جذاب و تعاملی انجام دهید، مثل قرار دادن یک برچسب ویژه روی تقویم برای هر روز باقیمانده. همچنین، شما میتوانید با داستانگویی، بازی و آماده کردن جایزه کوچک، تجربهای مثبت و خوشایند برای او بسازید تا کودک با شوق و انگیزه برای ترک پستانک حرکت کند.
این روش نه تنها کودک را برای تغییر آماده میکند، بلکه فرآیند ترک عادت را سرگرمکننده و بدون اضطراب میسازد و به او حس موفقیت و استقلال میدهد.
10. جایزه دادن به کودک
بهتر است جایزه را با مشارکت کودک انتخاب کنید تا او احساس خوشحالی و انگیزه بیشتری برای کنار گذاشتن پستانک داشته باشد.
در بهترین سن گرفتن پستانک و برای تشویق کودک به ترک این عادت، میتوانید از روش تشویق و پاداش استفاده کنید. به این صورت که وقتی کودک پستانک خود را کنار میگذارد، به او جایزهای بدهید، مانند یک اسباببازی جدید، کتاب جذاب یا وسیلهای که دوست دارد.
این جایزه باعث میشود که کودک ارتباط مثبت بین کنار گذاشتن پستانک و تجربه خوشایند برقرار و انگیزه بیشتری برای ادامه مسیر ترک پستانک پیدا کند.

11. دور از چشم قرار دادن پستانک
برای اینکه کودکتان راحتتر پستانک را کنار بگذارد، آن را از دید و دسترس او دور کنید. وقتی پستانک جلوی چشمش نباشد، کمتر به یاد آن میافتد و وسوسه استفاده از آن برایش کمتر میشود.
همچنین، مطالعات روانشناسی نشان میدهند که کاهش دسترسی و محرکهای بصری، وابستگی کودک به عادتها را به طور قابلتوجهی کاهش میدهد و ترک عادت را برایش آسانتر میکند.
بنابراین، در سن مناسب ترک پستانک شما میتوانید به تدریج این وسیله را دور از چشم او قرار دهید تا عادتش به پستانک را کمتر کنید.
نکات مهم برای ترک پستانک از کودک نوپا
برای کمک به کودک نوپا در ترک پستانک، اول صبر کنید تا شیر خوردن صحیح را یاد بگیرد و از دادن زودهنگام پستانک خودداری کنید. به یاد داشته باشید که استفاده مداوم از پستانک بعد از ۲ سال ممکن است باعث مشکلات دندانی و درد گوش شود.
همچنین، اگر پستانک به خوبی شسته نشود، میکروبها میتوانند کودک را بیمار کنند. برای همین، هیچگاه کودک را مجبور به استفاده از پستانک نکنید و از گذاشتن عسل، شکر یا بستن بند و روبان به آن خودداری کنید تا خطری ایجاد نشود.
علاوه بر این، با صبر و حواسپرتی کودک و دور نگه داشتن پستانک از دسترس او، به تدریج وابستگی کودک کاهش یافته و خودش آن را کنار میگذارد. بنابراین، در بهترین سن گرفتن پستانک حتماً این نکات را رعایت کنید.
تاثیر پستانک بر دندانها
اگر در بهترین سن گرفتن کودک از پستانک این کار انجام ندهید، میتواند این تاثیرات را روی دندانها و دهان کودکتان داشته باشد:
- دهانهی پستانک: میتواند باعث ایجاد «Open bite» شود، جایی که دندانهای جلو بالا و پایین به هم نمیرسند و ممکن است دندانها بیرون زده یا کراس بایت ایجاد شود.
- مشکلات رشد فک: استفاده طولانی پستانک میتواند باعث جابهجایی فک و رشد نادرست آن شود و فرم دهان را کج کند.
- مشکلات گفتاری: تغییرات ناشی از پستانک میتواند نحوه صحبت کردن کودک را تحت تأثیر قرار دهد، مانند از نوک زبان حرف زدن تا ایجاد صداهای خاص.
- پوسیدگی دندان: پوشاندن پستانک با شکر یا شربت محیط مناسبی برای رشد باکتریها فراهم میکند و باعث پوسیدگی دندان و بیماری لثه میشود.
- تنفس دهانی: استفاده طولانی پستانک باعث میشود کودک بیشتر از دهان نفس بکشد و بزاقش کاهش یابد، که خطر بیماری لثه را افزایش میدهد.
- عفونت گوش: استفاده از پستانک ریسک عفونت گوش میانی را افزایش میدهد و کودکانی که از پستانک استفاده نمیکنند، ۲۹٪ کمتر دچار این عفونت میشوند.

سوالات متداول در خصوص بهترین سن گرفتن پستانک از کودک
در رابطه با بهترین سن گرفتن پستانک از کودک شاید شما این سوالات را داشته باشید:
بهتربن سن گرفتن پستانک از نوزاد چه زمانی است؟
سن مناسب ترک پستانک در کودکان، ۶ تا ۷ ماهگی است. اما اگر بیشتر از بهترین سن گرفتن از پستانک صبر کنید، ترک دادن عادتشان سخت میشود.
آیا استفاده از پستانک در نوزاد یا کودک نوپا باعث آسیب به دندانها میشود؟
استفاده طولانیمدت از پستانک بعد از ۲ سالگی میتواند باعث بروز مشکلات دندانی مانند بیرون زدگی دندانهای جلو، کراسبایت یا رشد نادرست فک شود.
منابع معتبر دندانپزشکی کودکان هم نشان میدهند که تغییر شکل دهان و دندانها در نتیجه مکیدن مداوم پستانک ممکن است بر گفتار و سلامت دهان کودک تأثیر بدی بگذارد. بنابراین، مهم است که در همان بهترین سن گرفتن پستانک از کودک این کار را انجام دهید.
بهترین نوع پستانک برای نوزادان چیست؟
بسته به داشتن یا نداشتن دندان، بهترین نوع پستانک برای نوزادان متفاوت است. برای مثال، برای نوزادانی که هنوز دندان در نیاوردهاند، پستانک سیلیکونی و برای نوزادانی که دندان دارند، پستانک کائوچویی بهتر است. این انتخاب به حفظ سلامت دهان و راحتی کودک کمک میکند.
نحوه گرفتن پستانک از کودک چیست؟
در بهترین سن گرفتن پستانک از کودک، ابتدا خودتان باید صبور باشید و آرامشتان را حفظ کنید. سپس، قوانین جذاب برای کودک در این مورد ایجاد کنید و کودک را به بازی ترک پستانک دعوت کنید. در نهایت هم با پنهان کردن پستانک و اطلاع دادن به او که دیگر پستانکی وجود ندارد، میتوانید به تدریج وابستگیاش را کاهش دهید.
روشهای ترک پستانک از کودک کدامند؟
تاستفاده از وسایل آرامبخش دیگر، محدود کردن استفاده از پستانک، تعیین زمان بدون پستانک و دور از چشم قرار دادن پستانک چند تا از مهمترین روشهای ترک پستانک برای کودک هستند.
فواید پستانک برای کودکان چیست؟
پستانک میتواند به نوزادان آرامش دهد و به کاهش استرس و بیقراری آنها کمک کند، بهویژه در زمان خواب یا هنگام پریشانی. همچنین، استفاده کنترلشده از پستانک هم میتواند خطر سندرم مرگ ناگهانی نوزاد (SIDS) را در ماههای اول زندگی کاهش دهد.
چه زمانی باید پستانک نوزادان را تعویض کنیم؟
اگر کودک شما از پستانک استفاده میکند، هر روز آن را بررسی و در صورت نیاز بشویید. همچنین، به طور منظم، حتی اگر سالم به نظر برسد، پستانک را تعویض کنید تا سلامت دهان کودک حفظ شود.
این کار از تجمع میکروبها و آسیب احتمالی به پستانک جلوگیری میکند. بنابراین، حتماً به تعویض پستانک نوزادتان دقت کنید و در بهترین سن گرفتن پستانک هم سعی کنید کودکتان را به ترک پستانک عادت دهید.

منبع: happiestbaby
- هوش هیجانی در کودکان: علائم + روش تقویت هوش هیجانی...
- عوارض سرخود دارو دادن به کودک: 11 خطر جدی خوددرمانی...
- علت خواب زیاد در کودکان: نشانهها و راهکار + عوارض...
- تاثیر جنگ بر کودکان: پیامدها و اثر روانی جنگ بر...
- اشتباهات رایج در تربیت فرزند: 34 اشتباه مهم والدین در...
- والدگری آگاهانه: 6 اصل والدگری آگاهانه + مزایا و معایب